Donald Hooser
Χρόνος ανάγνωσης: 4 λεπτά
Το αρχικό άρθρο στα αγγλικά δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Beyond Today, Μάιος–Ιούνιος 2025
Πολλοί φαντάζονται τις πλάκες των Δέκα Εντολών ως δύο πέτρινες πλάκες, καθεμία χαραγμένη στη μία πλευρά, με ορισμένες εντολές στη μία πλάκα και τις υπόλοιπες στην άλλη. Είναι σωστό αυτό; Και ποια είναι η σημασία του ότι υπάρχουν δύο πλάκες;
Βρίσκουμε 15 εδάφια στη Βίβλο που μας λένε ότι ο Θεός χάραξε τις Δέκα Εντολές σε δύο πέτρινες πλάκες. Το γεγονός ότι ήταν χαραγμένες σε πέτρα τονίζει τη σημασία και τη μονιμότητα των Δέκα Εντολών.
Αλλά γιατί δύο πλάκες και όχι μία; Η απάντηση αφορά προφανώς τον ρόλο των εντολών στη διαθήκη Του με τον λαό Του.
Και οι δέκα σε κάθε μία, γραμμένες στην μπροστινή και την πίσω πλευρά
Πολλοί φαντάζονται ότι μερικές από τις εντολές ήταν γραμμένες στη μία πλάκα και οι υπόλοιπες στην άλλη. Αλλά όπως έχουν συμπεράνει πολλοί μελετητές, η Γραφή και το ιστορικό πλαίσιο φαίνεται να υποδεικνύουν ότι όλες οι Δέκα Εντολές ήταν χαραγμένες σε κάθε πλάκα. Αυτό φαίνεται στο εδάφιο: «πλάκες γραμμένες και από τις δύο πλευρές τους· από τη μία πλευρά και από την άλλη ήσαν γραμμένες» (Έξοδος 32:15).
Σε αυτή την περίπτωση, σε κάθε πέτρινη πλάκα, μέρος των εντολών θα ήταν γραμμένο στη μία πλευρά και το υπόλοιπο στην άλλη. Ο Θεός, βεβαίως, μπορούσε να κάνει τα γράμματα αρκετά μικρά ώστε να χωρέσουν και οι Δέκα Εντολές σε κάθε πλάκα, γραμμένες μπροστά και πίσω.
Αυτό θα σήμαινε ότι κάθε πλάκα ήταν αντίγραφο της άλλης – έτσι ώστε, αν η μία γυρνούσε δίπλα στην άλλη, όλες οι εντολές να ήταν ορατές μαζί.
Αλλά γιατί ο Θεός να δημιουργήσει δύο αντίγραφα; Αυτές οι πλάκες αντιπροσώπευαν βασικούς όρους της διαθήκης που ο Θεός σύναπτε με τον λαό του Ισραήλ! Μια διαθήκη είναι μια δεσμευτική συμφωνία ή σύμβαση ανάμεσα σε δύο ή περισσότερα μέρη.
Η Βίβλος αναφέρεται στις πλάκες ως «πλάκες του μαρτυρίου [ή δηλωμένης μαρτυρίας]» (Έξοδος 31:18· 32:15· 34:29) και ως «πλάκες τῆς διαθήκης» (Δευτερονόμιο 9:9· 9:11· 9:15). Οι Δέκα Εντολές αποτελούσαν σημαντικό μέρος της αποκάλυψης του Θεού προς τον Ισραήλ και τους βασικούς όρους της διαθήκης Του με τον Ισραήλ.
Η Καινή Διαθήκη αναφέρεται σε αυτή τη διαθήκη ως την «παλιά» σε σύγκριση με την «καινούργια» που θέσπισε ο Ιησούς Χριστός (Εβραίους 8:13). Διάφορα εδάφια συνδέουν τις Δέκα Εντολές με αυτή τη διαθήκη που σύναψε ο Θεός με τον Ισραήλ (βλ. Έξοδος 34:28· Δευτερονόμιο 4:13· Α΄ Βασιλέων 8:9· Β΄ Χρονικών 5:10 και Εβραίους 9:4).
Σημαντικό είναι, όμως, ότι οι ίδιες οι εντολές δεν αποτελούσαν τη διαθήκη, καθώς οι νόμοι αυτοί υπήρχαν πριν από τη διαθήκη. Αντίθετα, η διαθήκη περιλάμβανε τη συμφωνία του λαού να τις υπακούει, καθώς και όλα όσα θα διέταζε ο Θεός, ο Κύριος και Λυτρωτής τους.
Ένα αντίγραφο για κάθε πλευρά
Και πάλι, όμως, γιατί δύο αντίγραφα; Εξετάστε αυτό το θεμελιώδες γεγονός σχετικά με τη φύση μιας επίσημης «διαθήκης». Για δύο μέρη που συνάπτουν μια νομική σύμβαση, συνήθως υπάρχουν τουλάχιστον δύο αντίγραφα της γραπτής συμφωνίας – ένα αντίγραφο για κάθε μέρος της συμφωνίας. Οι συνθήκες της Αρχαίας Μέσης Ανατολής συχνά απαιτούσαν διπλά αντίγραφα. Και φαίνεται ότι στο Όρος Σινά, ο Θεός έφτιαξε ένα αντίγραφο της διαθήκης για τον εαυτό του και το άλλο αντίγραφο για τον Ισραήλ! Δεσμεύτηκε στους όρους της διαθήκης, και ο Ισραήλ συμφώνησε (αρχικά) να δεσμευτεί στους όρους της διαθήκης. Η διαθήκη ήταν δεσμευτική και για τα δύο μέρη, οπότε κάθε μέρος θα κατείχε ένα αντίγραφο των όρων που διευκρίνιζαν τις υποχρεώσεις του.
Ο Θεός έδωσε εντολή στον Μωυσή και στον Ισραήλ να προστατεύσουν και να μεταφέρουν και τις δύο πλάκες στην Κιβωτό της Διαθήκης (Δευτερονόμιο 10:1-5). Σημειώστε ότι Α΄ Βασιλέων 8:21 και Β΄ Χρονικών 6:11 αναφέρονται στην Κιβωτό που περιείχε «τη διαθήκη του Κυρίου». Αυτά τα εδάφια ενισχύουν περαιτέρω το γεγονός ότι οι Δέκα Εντολές αντιπροσώπευαν τη διαθήκη μεταξύ του Θεού και του Ισραήλ.
Ένα άλλο ερώτημα είναι: Γιατί το αντίγραφο του Θεού και το αντίγραφο του Ισραήλ φυλάσσονταν μαζί στην Κιβωτό; Αυτή η ρύθμιση θα υπογράμμιζε τη στενή σχέση ανάμεσα στον Θεό και τον λαό Του. Η Κιβωτός ήταν ιερή – ανήκε στον Θεό. Θα μπορούσαμε ίσως να πούμε ότι ο Θεός προσκάλεσε τον Ισραήλ να φυλάξει το αντίγραφο του στην Κιβωτό Του. Τι τιμή για τον Ισραήλ! Και ήταν επίσης πολύ πρακτικό – η Κιβωτός ήταν το ασφαλέστερο μέρος για τη διατήρηση και των δύο πλακών.
Συνοψίζοντας, μπορεί να συναχθεί ότι ο Θεός έγραψε τις Δέκα Εντολές σε δύο πλάκες επειδή αντιπροσώπευαν μια ιερή διαθήκη μεταξύ του Θεού και του Ισραήλ. Όπως και σε άλλες αρχαίες συμβάσεις, η μία πλάκα θα ήταν για τον Θεό και η άλλη για τον Ισραήλ – ώστε κάθε μέρος να εξετάζει τις δικές του υποχρεώσεις και εκείνες του άλλου.
Προαναγγελία της Νέας Διαθήκης
Στο Ιερεμίας 31, ο Θεός προανήγγειλε μια Νέα Διαθήκη με τον Ισραήλ, και η Καινή Διαθήκη δείχνει την πρόθεση του Θεού να επεκτείνει ένα ανανεωμένο Ισραήλ ώστε να περιλάβει λαούς από όλα τα έθνη. Αντί αυτή η διαθήκη να είναι χαραγμένη σε πέτρες, το Εβραίους 10:16 παραθέτει τον Ιερεμίας 31 λέγοντας: «Αυτή είναι η διαθήκη που θα κάνω σ’ αυτούς ύστερα από τις ημέρες εκείνες, λέει ο Κύριος: Θα δώσω τούς νόμους μου στις καρδιές τους, και θα τους γράψω επάνω στις διάνοιές τους.»
Είναι σαφώς μια πολύ «ανώτερη διαθήκη» για διάφορους λόγους (Εβραίους 7:22· 8:6).
Όσοι συνάψουν αυτή τη Νέα Διαθήκη με τον Θεό και παραμείνουν πιστοί σε αυτήν θα ανταμειφθούν με αιώνια ζωή στη Βασιλεία του Θεού! Αυτή περιλαμβάνει την αναζήτηση συγχώρεσης για την παραβίαση των εντολών του Θεού και, με τη βοήθειά Του, την υπακοή σε αυτές. Σκεφτείτε σοβαρά αυτή την εκπληκτική ευκαιρία!
Οι γραφές που αναφέρονται προέρχονται από την Αγία Γραφή σε Νεοελληνική Μεταφορά, Σπύρου Φίλου, εκτός εάν σημειώνεται διαφορετικά.
Μετάφραση από τα αγγλικά με τη χρήση του DeepL. Προετοιμασία των εγγράφων για μετάφραση: James Ginn. Έλεγχος των βιβλικών κειμένων, διόρθωση και τελική επιμέλεια στα ελληνικά: Steven Brittain.